|
 |
|
Viện rắn Thonburi
| Có thể thấy sự phong phú vế răn ở Thái qua hiện tượng này: trên xe bus của tour du lịch, đi từ Bắc xuống Nam, thấy hai bên đường có những ao hồ nuôi tôm, cá, xung quanh bờ trồng toàn sả. Người địa phương giải thích: sả có hai tác dụng, vừa để làm gia vị (món ăn nào của Thái tôi cũng thấy hương vị sả), những lý do thứ hai mới là chính: rắn rất kỵ sả, nên trồng sả là để đuổi rắn, nếu không, chúng thường đào hang ở ven ao hồ và lặn xuống nước bắt tôm cá.
Bởi thế trong chương trình của bất kỳ tour du lịch nào đến Thái Lan cũng có một địa điểm tham quan: Trại rắn.
Nói một cách khách quan thì đây cũng là nơi đáng đặt chân. Trên đường từ Pattaya về Bangkok, ghé thăm Trại rắn ở Thonburi quả là một điều thú vị.
Xiếc rắn
Những du khách không phảỉ là người thích tìm hiểu Thế giới động vật, mà chỉ tò mò có thể thích thú với những màn biểu diễn xiếc rắn không dành cho người yếu tim trong một gian phòng nhỏ, chỉ đủ chỗ cho khoảng 100 người xem. Tại đây, du khách được chứng kiến gã Hổ mang chúa khổng lồ cực kỳ nguy hiểm lại dịu dàng uốn éo theo tiếng sáo du dương với các động tác chậm rãi và đẹp như một vũ nữ Thái trong điệu múa cung đình, được hồi hộp với bầy rắn cạp nong, cạp nia khoanh đỏ hoặc đen và trắng luân phiên nhau trườn lên mình các “diễn viên”, được lo sợ thay cho người diễn viên được con rắn dài cỡ 2 mét màu vàng với những sọc đen dọc theo thân uốn mình hôn tận miệng… Thỉnh thoảng, những người biểu diễn còn đến sát du khách để những con rắn gớm ghiếc ngóc đầu, há miệng, vươn mình về phía họ, khiến những cô gái rú lên chạy toán loạn, gây ra những tràng cười giòn giã. Rồi những nhà nghiên cứu trong trại mặc áo blouse trắng biểu diễn cách bóp hai ngón tay vào hàm, buộc rắn phải nhả từ miệng ra một giọt nọc trong suốt, hứng vào đĩa thuỷ tinh. Họ nói, từ đó chế biến ra biết bao nhiêu loại thuốc mà lát nữa, du khách sẽ được giới thiệu cụ thể.
Nhưng độc đáo và ngộ nghĩnh là tiết mục sờ … “chim” rắn. Người ta bảo, rắn là một trong 3 loài mà dương vật rắn đực có ngạnh để bắm chắc vào bộ phận sinh dục của rắn cái như một cái chốt khoá hai bộ phận ấy vào nhau để những cặp vợ chồng rắn “yêu” nhau được bền chặt hơn, hạnh phúc hơn. Cũng phải thôi vì một cặp rắn mỗi năm chỉ giao hợp một lần, nhưng kéo rất dài. Rắn hổ mang chẳng hạn, “yêu” nhau đến quên ăn quên ngủ từ 20 đến 34 tiếng đồng hồ.
 |
|
Xiếc rắn
|
Chẳng biết xuất xứ từ truyền thuyết nào, người Thái tin rằng, nếu ai sờ được “chim” rắn (chao ôi, trong tự nhiên điều này khó khăn biết chừng nào!) thì có gặp những sự may mắn đặc biệt. Nhưng tại đây, bạn có được cái cơ hội hiếm hoi ấy. Một diễn viên đè ngửa một con rắn đực ra, bóp vào phần ở gần đuôi, từ huyệt sinh dục của nó, thòi một cái “chim” không nhỏ tí nào. Mọi người từ chỗ ngồi của mình đều nhoài người ra sờ bằng được cái bộ phận kỳ cục ấy, hí hửng cười, và tự nhiên trong lòng nhen lên một tia hy vọng.
Tôi rút điện thoại di động, nhắn tin cho một cô bạn , cô M.X. chủ nhà hàng đặc sản Song ngư, nổi tiếng ở Sài Gòn và Đà Nẵng “Anh sờ được “chim” rắn rồi”. Chẳng là thế này: cách đây 8 năm, một hôm, khoảng 4 giờ chiều tôi đột nhiên nhận được tin nhắn nghịch ngợm của cô “Vợ chồng em đang ở Thái. Vừa sờ được “chim” rắn để lấy may”. 11 giờ đêm lại một tin nhắn tiếp “Nghiệm thật đấy ! Tụi nhân viên vừa báo sang, Nhà hàng em được phái đoàn Chính phủ Rumani, cả Tổng thống và tuỳ tùng đến dùng bữa tối. May quá !!! Vừa có tiếng, vừa có miếng, anh ạ”. Một sự ngẫu nhiên hy hữu! Tôi được biết, sau đó, khi mở thêm một cửa hàng cùng tên ở Đà Nẵng, vợ chồng cô lại sang Thái để cầu may bằng “chiêu” độc đáo này.
 |
|
Sờ "chim" rắn
|
Bài học bổ ích
Tôi là tín đồ trung thành của chương trình Thế giới động vật trên Tivi. Bởi thế, đối với tôi, cuộc đi thăm Trại rắn là điều vô cùng lý thú. Tôi quan sát mô hình vòng đời của rắn ở Phòng trưng bày, quan sát những ô kính có từng loại rắn sống trong hang, chăm chú đọc bản thuyết minh về cuộc sống của mỗi loài, thích thú với một chú rắn bị bệnh bạch tạng, mất sắc tố, chỉ còn lại mầu trắng và vàng.
Thấy tôi tỏ ra say mê, một nhân viên để ý, vui vẻ ra chào hỏi và nói: “- Can I help you ?”. Được biết tôi thích tìm hiểu về rắn, anh ta dẫn tôi đi từng nơi, kể những chuyện xung quanh con rắn Thái. Đại loại như rắn không phải loài “hiếu chiến”, chỉ tấn công người khi chúng cảm thấy nguy hiểm đối với chúng. Chúng có thể nhìn rất rõ vào ban đêm. Chúng không có thính giác, nên nhận biết có người đang đến gần là nhờ dao động của mặt đát dưới những bước chân đi. Hoá ra rắn uốn éo theo điệu nhạc chỉ là sự “lừa bịp” của người diễn viên bởi chúng đâu có nghe được. Chính chiếc sáo anh ta thổi mới uốn éo, giống như chiếc gậy sắp sửa thúc vào chúng khiến chúng phải cong mình để né tránh. Xúc giác của chúng chính là lưỡi mà không phải da. Rắn ăn chuột, ếch nhái, côn trùng, nên nói chung là động vật có ích, trừ hổ mang chúa chuyên ăn … rắn. Chúng khá mắn đẻ, mỗi lần từ 20 đến 30 trứng. Thời gian mang thai không nhất định vì sự phát triển của phôi phụ thuộc vào nhiệt độ của không khí chư không cố định như 9 tháng 10 ngày ở con người.
 |
|
Lấy lọc rắn
| Tại Trại, người ta nuôi rắn bằng sữa để lấy nọc, thường cứ hai tuần một lần, mỗi lần thu được chừng 0,6-0,8 cc, khi thấy tuyến nọc ngay phía sau mắt của chúng “sưng” lên. Khi mới tiết ra, nọc là chất lỏng rất nhớt, trong suốt, nhưng khô, sẽ kết tinh thành những tinh thể hơi vàng. Rắn độc ở Thái Lan chỉ chiếm 20% số loài. Đáng sợ nhất là rắn hổ mang bành. Lượng nọc lấy ra từ một “liều” như vậy đủ để giết chết 50.000 con chuột hoặc 1.000 con thỏ. Nếu nọc của chúng bắn vào mắt sẽ đau một cách khủng khiếp và bị mù tạm thời và nếu bị chúng cắn mà không cấp cứu kịp thì nạn nhân sẽ chết sau vài chục phút. Nọc hổ mang bành độc gấp 10 lần hổ mang chúa.
Người nhân viên Trại rắn cũng kể cho tôi nghe, năm 2005, một con hổ mang chúa dài tới 4 mét bị mất cắp, tìm mãi không thấy. Rất có thể nó đã thành một món ăn cực kỳ quý hiếm trên bàn nhậu của những thực khách Hongkong, Nhật Bản hoặc Hàn Quốc, những người sẵn tiền và tin rằng thịt hổ mang chúa là loại thuốc kích dục mạnh mẽ.
Do chung sống với rắn từ lâu đời, người Thái có nhiều bài thuốc chống rắn cắn rất hiệu nghiệm từ các loại cây cỏ. Văcxin chống rắn cắn làm rất đơn giản. Chỉ cần tiêm một lượng nọc rắn nhỏ vào một con ngựa khoẻ mạnh, một thời gian sau, trong cơ thể ngựa đã xuất hiện các kháng thể. Từ máu của con ngựa này, người ta sản xuất ra các văcxin chống rắn cắn.
Tuy nhiên Trại rắn Thonburi chỉ là một trong nhiều Trại rắn ở Thái Lan và cũng chưa phải Trại to nhất nước. Nhiều tỉnh cũng có Trại rắn tương tự.
Vậy là, không định trước, nhưng bản thân tôi đã thu lượm được một bài học bổ ích trong chuyến đi này.
 |
|
Rắn trong lồng kính
|
Một cách moi tiền lịch sự
Khi những du khách đã xem xong xiếc rắn, đã ngắm nghía no nê những con rắn các loại trong Phòng trưng bày (hoặc thu được nhiều hiểu biết như tôi) người ta mời chúng tôi vào Phòng giới thiệu sản phẩm. Một bà bác sĩ người Việt làm việc tại Viện, có cách nói khá lôi cuốn, hùng biện giới thiệu với chúng tôi về công dụng của loài rắn và những loại thuốc mà Viện đã bao chế từ chúng (từ nọc, xương, tuỷ, thịt rắn, mật rắn …). Du khách người nước nào thì lập tức có bác sĩ người nước đó làm nhiệm vụ này.
Bà ta cho chúng tôi biết bản thân con rắn là nguồn dược liệu quý, đặc biệt là nọc rắn. Từ 70 đến 90% nọc rắn là các chất protein, một lượng lớn kim loại, aminoaxit, peptit, nucleotit. Thuốc từ nọc rắn đặc biệt có hiệu quả để chữa bệnh viêm khớp, co cơ, đang thử nghiệm thành công một số loại thuốc chữa ung thư. Mật rắn, nhất là mật hổ mang chúa có tác dụng chữa ho, thấp khớp, tê liệt,
Bà bác sĩ là một người cực kỳ khéo nói. Khi bà ta tỉ tê kể các triệu chứng của bệnh này bệnh nọ, mấy bà trung niên trong tour du lịch của chúng tôi cứ gật gà, gật gù, tự liên hệ, thấy trúng phóc, đúng 100% là bệnh của mình hoặc người thân của mình rồi. Họ tin đến sái cổ. Và họ nghĩ, thuốc của Viện, với sự bí hiểm của loài rắn đáng sợ kia, đúng là thần dược. Bởi vậy, khi bà ta với giọng nói chắc nịch, khẳng định tác dụng của các loại thuốc họ sản xuất từ rắn, mang những cái tên như giải độc đan, xà đảm hoàn, ích thận hoàn, an quy đan … mọi người nhao nhao mua. Nếu không mua thuốc trị bệnh khá đắt tiền, thì cũng rút ví trả cho loại thuốc “thanh lọc cơ thể khỏi mọi chất độc hại”, hoặc loại thuốc nào đó họ nghĩ “không bổ ngang cũng bổ dọc”, thậm chí có bà còn mua chai rượu bổ cường thận cho ông chồng ở nhà.
Chẳng biết hiệu quả trị bệnh của các loại thuốc mà rắn hiến dâng cho các Thượng đế đến đâu (họ trưng ra cả Giấy phép lưu hành của Cục Thực phẩm và Dược phẩm thuộc Bộ Y tế Thái Lan), nhưng số tiền mà đoàn du lịch của chúng tôi bỏ ra là khá nhiều.
Trong đoàn có một anh bác sĩ, tên là Hải, làm việc cho hãng dược phẩm Tenamyd của Canada tại Việt Nam, rất thạo việc kinh doanh dược phẩm, theo dõi số tiền mà các du khách đã móc túi ra mua, anh ta nhẩm tính rồi nói nhỏ với tôi: “Chỉ riêng bán cho khách trên chuyến xe bus này, họ thu lãi từ 1.500 đến 2.000 đôla rồi”.
 |
|
Rắn bạch tạng
|
Việt Nam, tại sao không
Là một nước nhiệt đới nóng ẩm, có lẽ Việt Nam có nhiều loại rắn chẳng kém gì Thái Lan nhất là ở rừng U Minh và đồng bằng sông Cửu Long. Trước đây nhiều năm, đã có một thời chúng ta đã có những cơ sở nuôi rắn để lấy nọc cả ở miền Bắc và miền Nam, nhưng hiện đã bị giải thể.
Năm 1988, Xí nghiệp Dược 408 ở Tiền Giang được nâng cấp thành Trung tâm nuôi trồng nghiên cứu chế biến dược liệu Quân khu 9 bảo tồn nguồn dược liệu trong đó có Trại rắn (thường gọi là Trại rắn của ông Tư Dược), sản xuất thuốc dân tộc, cấp cứu và điều trị rắn độc cắn (đã cứu sống được 10.000 trường hợp) cho quân và dân đồng bằng sông Cửu Long và năm 1998 được tặng danh hiệu anh hùng Lao động.
Hiện nay, tại đây đã thành lập Trại rắn Đồng Tâm với trên 1.000 con rắn các loại, 100 con hổ mang chúa nặng trung bình 16-17 kg/con, dài 4-5 mét được nuôi để bảo tồn và làm dược liệu. Với phương hướng phát triển đúng và đầu tư thích đáng, chắc chắn đây sẽ trở thành một điểm đến đặc sắc cho các khách du lịch trong nước cũng như ngoài nước đến Việt Nam.
Miền Bắc tại ngay Hà Nội cũng có Trại rắn Lệ Mật, nhưng dường như chỉ để phục vụ những món ăn đặc sản chế biến từ rắn cho dân ăn nhậu, chẳng phải nơi đến cho du khách nước ngoài.
Tuấn Hà
|
