trần minh hải

Hồi còn học cấp I tôi được thầy giáo đọc cho nghe một bài thơ,thầy nói là thơ của nhà cách mạng Hoàng Văn Thụ. Thời gian đã xa quá rồi (khoảng hơn 40 năm) nên tôi không thuộc và nhớ hết nôi dung bài thơ trên. Tôi chỉ nhớ các câu : " Buổi đoàn viên thôi cha đừng mong ước, Cuộc hội đàm là đại bác với thần công................... Cha cũng chỉ là cha trong dĩ vãngLưỡi gươm trần ta tuốt sãn chờ khi. " Là chắc chắn đã được nghe thầy đọc. Thầy giáo còn cho biết thêm : Nhà cách mạng Hoàn Văn Thụ là Người con của dân tộc Tày quê ở Lạng Sơn. Khi còn nhỏ đi học ông có một người cha nuôi làm quan cho Thực dân Pháp, ông này có ý hướng cho Hoàng Văn Thụ học hành và lớn lên làm công chức cho chính quyền Thực dân , Phong Kiến.Khi trưởng thành Hoàng Văn Thụ lại theo con đường cách mạng. Hai cha con hai mục đích, lý tưởng đối lập nhau không thể hoà hợp. điều này được thể hiện rất rõ trong bài thơ trên. nhân đọc bài báo của anh gợi lại cho tôi nhớ lại chuyện ngày còn đi học. tôi gửi để anh tham khảo.

Hoàng Duy Kiên - Đại sứ quán VN tại Libya
hoangduykien@yahoo.com

Cám ơn tác giả đã cho đọc một bài thơ mà tôi cho là cần phổ biến rộng rãi . Tôi xin mạo muội cho rằng tác giả của bài thơ nay là Hoàng Văn Thụ, một nhà cách mạng và sự hy sinh của ông không ai là người VN mà được phép lãng quên.


Võ Chí Công - Trường THCS Nga Thanh, Nga Sơn, Thanh Hóa
vochicong_ns@yahoo.com

Đây là bức thư bằng thơ của anh Hoàng Văn Thụ gửi cho cha.

Bức thư Đề thám gửi cha nuôi?

Kính gởi Ông Phạm Vĩnh CưĐây là bài thơ của Hoàng Hoa Thám, gời cho Cha nuôi của mình.Trên cơ sở nầy Ông có thể tìm hiểu thêm

“Đọc những lời trong thư cha dụDòng Lệ con hoen ố mảnh nhung yNhớ ngày nào mang chí lớn ra điTrong dĩ vãng biết bao niềm kiêu hãnhKìa lưỡi kiếm máu kẻ thù còn dínhMà anh hùng tím lạnh bởi hư vinhNơi phong ba con vùng vẫy với nghê kìnhHám mồi béo cha nộp mình cho ngư phủChốn rừng xanh tung hoành con mãnh hổTham mồi ngon ủ rũ chốn chuồng con Bả vinh hoa làm cha ngây ngất cả tâm hồnNhưng nào chuyển đặng lòng son, dạ sắtNúi Hồng Lĩnh mây mịt mù u uấtSóng Long-Giang dường chứa nỗi căm hờnMà đời của con là của cả giang-sanDầu gió kép, mưa đơn đâu sá kểCha những lúc vui vầy vị kỉLà lúc con đương rầu rĩ khóc non-sôngĐêm canh trường cha nằm mùng gấm đệm bôngNơi rừng thẳm con nằm chông nếm mậtKhi cha say sưa hít thở mùi hương hoa thơm ngát.Thì mũi con nghẹt thở, cổ khô khan.Tai văng vẳng tiếng hồn oan nơi thảm cảnhKhi ngực cha đầy những mề đay kim khánh.Bên mình con lấp lánh kiếm kim cườngCha say sưa bên thiếu nữ yêu kiềuCon tận tụy với tình yêu Tổ-quốcNghĩa là cha đem cả tài-năng và trí-ócMưu hư vinh làm mục đích cuối cùngCòn con đem xương trắng với máu hồngRa trả nợ cho non sông là nơi chí nguyệnCon với cha thế là hai trận tuyếnCha tiến một đường còn con tiến một đườngKể từ nay hai chữ Cang-ThườngXin mở rộng để thờ dân, đất-nướcCuộc đoàn viên, thôi xin cha đừng mơ ướcCuộc hội đàm, xin dùng đại-bác với thần-côngBức thư này là bức thư cuối cùngVà cha chỉ là cha trong dĩ vãng!Thôi hạ bút, thân danh gián đoạnĐể cho đời kết án kẻ gian-phiThanh gươm thần, ta tuốt sẵn chờ khi ...

Kính gởi: Giáo sư Phạm Vĩnh CưTình cờ đọc bài viết của Giáo sư làm tôi chợt nhớ lại bài thơ đã lâu tôi không còn ngâm nga trong miệng. Tôi là người sinh ra sau Giáo sư khoản chừng 10 tuổi, và lớn lên ở miền Nam khi đất nước còn đang bị chia cắt. Thời kỳ đó ở miền Nam, báo chí thường hay đăng những bài thơ hay, đặc biệt những bài thơ có tinh thân yêu nước hoặc chống Pháp ( hàm ý chống thực dân). Bài thơ Giáo sư đi tìm là bài thơ được đang trên báo Thần Chung hay Điện Tín gì đó vào những năm cuối của thập kỷ 70 ở thế ký trước. Cũng như Giáo sư, những bài thơ như vậy đã theo tôi cho đến bây giờ; và nó cũng đã kịp định hình nên một phần tính cách và số phận của tôi. Tôi xin chia xẻ với Giáo sư về cảm xúc mà bài thơ mang lại... Bài thơ có tên là" Bức thư Đề Thám gởi cha nuôi" của nhà thơ Văn Thụy. Trân trọng.

Thư đề thám gửi cha nuôi

Đọc mấy lời trong bức thư cha dụ

Giòng lệ con hoen ố mảnh nhung y

Nhớ hồi nào mang chí lớn ra đi

Trong ký ức mang nhiều điều kiêu hãnh

Kìa mũi kiếm máu kẻ thù còn dính

Mà anh hùng tim lạnh bởi mơ vinh

Trong phong ba vùng vẫy bóng ngư kình

Tham mồi béo nộp mình cho ngư phủ

Nơi rừng thiêng tung hòanh con mãnh thú

Tham mồi ngon ủ rũ chốn chuồn con

Bả vinh hoa làm mất cả linh hồn

Nhưng nào chuyển được lòng son dạ sắt

Núi HồÀng lĩnh còn mịt mù u uất

Sông Nhị Hà còn chất chứa căm hờn

Thì thời con là của cả giang sơn

Dầu gió kép mưa đơn đâu dám kể

Nào những lúc cha vui vầy vị kỷ

Là khi con rầu rĩ khóc non sông

Đêm canh trường cha nệm gối chăn bông

Nơi rừng thẳm con nằm gai nếm mật

Cha hít thở hương trầm bay bát ngát

Pha lẫn mùi máu mắt của lê dân

Thì mũi con nghẹt thở cổ khô khan

Tai văng vẳng tiếng kêu hờn trong thảm cảnh

Cha trườc ngực mề đay kim khánh

Con bên mình lấp lánh kiếm tiên cừu

Cha say sưa bên thiếu nữ yêu kiều

Con tận tụy với tình yêu tổ quốc

Nghĩa là cha đem tài năng và trí óc

Mưu vinh thân là mục đích cuối cùng

Thì con đem xương trắng máu hồng

Ra cứu vớt non sông là chí nguyện

Cha với con thế là hai trận tuyến

Cha một đường thì con tiến một đường

Và từ đây hai chữ can trường

Con mở rộng để thờ dân giúp nước

Buổi đòan viên xin cha đừng mong ước

Cuộc hội đàm xin để lúc thành công

Bức thư đây là bức cuối cùng

Mà cha chỉ là trong dĩ vãng

Thôi hạ bút để cho tình gián đọan

Để cho đời kết án kẻ gian phi

Lưỡi gươm thần con tuốt sẵn chờ khi

( một đêm ở rừng Yên Thế )

Văn Thụy

Bài thơ này có tên "Lá Huyết Thư Cuối Cùng" của ông Nguyễn Mậu Chi, một nhà nho ở Nam Định. Ông làm cách mạng và bị Pháp bắt đày ở Côn Đảo, mượn nội dung bức thư của anh hùng Hoàng Hoa Thám trả lời cho Cha nuôi là Bá Phức (vào khoảng năm 1894) để dứt tình phụ tử. Lúc đó, Bá Phức đã nghe theo giặc lập kế vào thăm con ở chiến khu, đem tạc đạn theo định giết con lấy công. Tác giả Nguyễn Mậu Chi cảm tác bài thơ này vào khoảng năm 1944 để kích thích tinh thần yêu nước diệt thù của các bạn thanh niên (theo quyển Thi Văn Quốc Cấm in năm 1968 của Thái Bạch)Toàn bộ bài thơ và thông tin liên quan tôi tìm thấy ở trang web:http://blog.timnhanh.com/phanhoangnguyen/comment/35A7FEBFCâu cuối bài thơ đúng ra là "Thanh kiếm thần Ta tuốt sẵn để chờ Mi !" mới khiến cho thân phụ của giáo sư Phạm Vĩnh Cư than là "ác quá".

Một bạn đọc giấu tên viết:

Theo một trang của người Việt ở nước ngoài:Bài thơ này có tên "Lá Huyết Thư Cuối Cùng" của ông Nguyễn Mậu Chi, một nhà nho ở Nam Định. Ông làm cách mạng và bị Pháp bắt đày ở Côn Đảo, mượn nội dung bức thư của anh hùng Hoàng Hoa Thám trả lời cho Cha nuôi là Bá Phức (vào khoảng năm 1894) để dứt tình phụ tử. Lúc đó, Bá Phức đã nghe theo giặc lập kế vào thăm con ở chiến khu, đem tạc đạn theo định giết con lấy công. Tác giả Nguyễn Mậu Chi cảm tác bài thơ này vào khoảng năm 1944 để kích thích tinh thần yêu nước diệt thù của các bạn thanh niên (theo quyển Thi Văn Quốc Cấm in năm 1968 của Thái Bạch)Sau đây là nguyên văn của bài thơ:

Lá Huyết Thư Cuối Cùng

Đọc mấy lời trong bức thư Cha nhủ,Dòng lệ con hoen ố mảnh nhung y,Nhớ ngày nào mang chí lớn ra đi,Trong dĩ vãng Cha mang nhiều kiêu hãnh.Kìa lưỡi kiếm máu kẻ thù còn dính,Mà anh hùng tim lạnh bởi hư vinh.Trong phong ba vùng vẫy bóng nghê kình,Ham mồi béo nộp mình cho ngư phủ.Nơi rừng xanh tung hoành con mảnh hổ,Ham mồi ngon ủ rủ chốn chuồng con.Bã vinh hoa làm nát cả tâm hồn,Và lay chuyễn cả lòng son dạ sắt.Mây Hồng Lĩnh còn mịt mờ u uất,Sông Nhị Hà còn chất chứa căm hờn,Thì đời con là của cả giang sơn.Dù thịt nát xương tan đâu dám kể.Rồi những lúc Cha vui vầy vị kỷ,Là khi con rầu rĩ khóc non sông.Đêm canh trường Cha nệm ấm chăn bông,Nơi đất khách con nằm gai nếm mật.Cha nơi ngực đầy mề đay kim khánh,Con bên sườn lấp lánh kiếm tiên cừu,Cha say mê bên thiếu nữ yêu kiều,Con tận tụy với tình yêu tổ quốc.Nghĩa là Cha đem tài năng trí óc,Mưu vinh thân là mục đích cuối cùng,Thì con thề đem xương trắng máu hồng,Ra cứu vớt non sông là chí nguyện.Cha với con thế là hai trận tuyến,Cha một đường và con tiến một đường,Thôi từ đây hai chữ cang thường,Con gác lại để thờ dân giúp nước.Buổi đoàn viên xin Cha đừng mong ước,Cuộc hội đàm là đại bác với thần công.Bức thư đây là bức cuối cùng,Mà Cha chỉ là Cha trong dĩ vãng.Thôi hạ bút cho thâm tình gián đoạn,Để người đời kết án kẻ gian phi.Thanh kiếm thần Ta tuốt sẵn để chờ Mi !

TIN LIÊN QUAN
	Giáo sư Phạm Vĩnh Cư và cuộc truy tìm một bài thơ kỳ lạ